Veiligheid van fietsers en voetgangers

Alle informatie die je nodig hebt over wandelen of fietsen al of niet in groep, vind je in brochures die je kunt downloaden op de website van de federale overheid http://www.belgium.be/nl/mobiliteit/verkeersveiligheid/veiligheid/fietsers en voetgangers.
Fietsers en voetgangers vormen samen de zwakke weggebruikers. Daarom biedt de wet hun extra bescherming. Bestuurders mogen zwakke weggebruikers niet in gevaar brengen en moeten hun in de meeste gevallen voorrang verlenen. Zo moeten bestuurders bijvoorbeeld stoppen aan een zebrapad. Ook moeten ze extra aandachtig zijn in speelstraten of op oversteekplaatsen voor fietsers en voetgangers.

 

Wat bij een ongeval?
Bij een ongeval worden de zwakke weggebruikers beschermd. Bij een ongeval moet de verzekeraar van het voertuig alle lichamelijke en stoffelijke schade aan de zwakke weggebruiker vergoeden, ongeacht wie in de fout is gegaan.
Wie een fietser aanrijdt, moet niet alleen diens lichamelijke schade vergoeden, maar ook de eventuele schade aan kleding en bril. Deze regel geldt altijd, ongeacht wie schuld heeft aan het ongeval. Alleen als de fietser ouder is dan 14 jaar en het ongeval bewust heeft uitgelokt, moet hij zelf voor de kosten opdraaien

 

Houding in groep
Als je in groep gaat fietsen of wandelen, gelden in bepaalde gevallen andere regels om je veiligheid te verhogen. Die regels kunnen licht afwijken van de regels voor individuele zwakke weggebruikers.

 

De zichtbaarheid is belangrijk
Zichtbaarheid is cruciaal voor de veiligheid van fietsers en voetgangers. Het verkeersreglement bevat verschillende verplichtingen voor fietsers om de zichtbaarheid te verhogen. Als je je te voet op de openbare weg begeeft, zorg je er het best voor dat andere weggebruikers je snel opmerken. Je kunt gebruikmaken van reflectoren of lichten. Vermijd ook donkere kleren, want die verminderen je zichtbaarheid.

 

De fietshelm - onontbeerlijk
Vergeet op de fiets vooral je fietshelm niet op te zetten. Die zorgt voor noodzakelijke bescherming. De fietshelm is nog niet verplicht maar bij een ongeval vermindert hij de kans op een hersenletsel met 85%.

 

Rechten van fietsers
Als fietser geniet je van enkele rechten die rijden op de openbare weg veiliger maken. Chauffeurs van motorvoertuigen moeten de volgende regels in acht nemen om fietsers niet in gevaar te brengen:

  • Een chauffeur moet minstens één meter zijdelingse afstand houden tussen zijn voertuig en de fietser.
  • Een fietser krijgt altijd voorrang bij een oversteekplaats voor fietsers.
  • Als het nodig is, moeten chauffeurs stoppen om fietsers door te laten.
  • In een file moet de oversteekplaats voor fietsers altijd vrij blijven.

 

Plichten van fietsers
Als fietser ben je een zwakke weggebruiker. Je wordt hiervoor extra in bescherming genomen door de wet. Maar dat betekent niet dat je geen verplichtingen hebt. Je mag geen misbruik maken van de voorrang die je als fietser op bepaalde plaatsen hebt, want dan kan je andere weggebruikers in gevaar brengen. Je bent verplicht om de verkeerswetgeving na te leven om je eigen veiligheid en die van anderen te garanderen. Daarnaast moet je ervoor zorgen dat je fiets en uitrusting steeds in orde zijn.

  • Als fietser moet je steeds op het fietspad rijden. Volgens de verkeersregels moet je gebruik maken van de oversteekplaatsen en wegen die voor fietsers bestemd zijn. Je moet steeds de rechten van de andere zwakke weggebruikers respecteren. Onvoorzichtig rijgedrag is ook voor fietsers niet toegelaten.
  • Als je gaat fietsen in groep gelden soms andere regels waaraan je je moet houden.
  • Je fiets moet aan verschillende technische eisen voldoen. Als je de weg op wil, dan moet je fiets uitgerust zijn met:
  • een bel
  • goede remmen vooraan en achteraan; bij kinderfietsjes volstaat één rem
  • een wit of geel licht vooraan en een rood licht achteraan
  • een witte reflector vooraan en een rode reflector achteraan
  • reflectoren op de pedalen
  • reflectoren in de wielen of banden met een reflecterende zijkant

Kinderfietsen, koersfietsen en mountainbikes hoeven niet te zijn uitgerust zijn met lichten of reflectoren, tenzij je in het donker fietst.

 

Rechten van voetgangers
Als voetganger geniet je van enkele rechten die rijden op de openbare weg veiliger maken. Chauffeurs van motorvoertuigen moeten de volgende regels in acht nemen om voetgangers niet in gevaar te brengen:
Een chauffeur moet minstens één meter zijdelingse afstand houden tussen zijn voertuig en de voetganger.
Een voetganger krijgt altijd voorrang bij een zebrapad
Als het nodig is, moeten chauffeurs stoppen om voetgangersdoor te laten.
In een file moet de oversteekplaats voor voetgangers altijd vrij blijven.
Ook bij een ongeval word je als voetganger extra in bescherming genomen door de wet. Wie een voetganger aanrijdt, moet niet alleen diens lichamelijke schade vergoeden, maar ook de eventuele schade aan kleding en bril. Deze regel geldt altijd, ongeacht wie schuld heeft aan het ongeval. Alleen als de voetganger ouder is dan 14 jaar en het ongeval bewust heeft uitgelokt, moet hij zelf voor de kosten opdraaien

 

Plichten van voetgangers
Voetgangers behoren net als fietsers tot de groep van de zwakke weggebruikers. Omdat je als voetganger geen beschermend omhulsel of koetswerk hebt, zijn er regels in het leven geroepen die je veiligheid verhogen.
Je bent verplicht gebruik te maken van het voetpad als dat aanwezig is.
Als je binnen dertig meter afstand van een zebrapad bent, moet je dat gebruiken om de straat over te steken.
Voor je de straat oversteekt, moet je er zeker van zijn dat er geen verkeer aankomt of dat je veilig kunt oversteken zonder het verkeer nodeloos te hinderen.
Je moet altijd voorrang verlenen aan tram en trein.
Je moet aangepaste kleding dragen. Zorg ervoor dat je steeds duidelijk zichtbaar bent voor bestuurders. Draag bijvoorbeeld geen donkere kleren als het donker wordt.

 

Kinderen in het verkeer
Kinderen verdienen extra aandacht als het op verkeersveiligheid aankomt. Zij vormen de meest kwetsbare groep op de openbare weg. Meestal zijn ze onervaren en voelen ze zich nog wat onzeker. Kinderen kunnen onverwachte bewegingen maken of plots vallen. Daarom is extra voorzichtigheid vereist als je als bestuurder kinderen nadert. Als je een speelstraat of woonwijk inrijdt, denk er dan aan dat daar regelmatig kinderen op straat spelen. Pas dus zeker je snelheid aan.
Ook de veiligheid van kinderen als passagier is een aandachtspunt. Zonder de nodige beveiliging in de wagen zijn kinderen zeer kwetsbaar. Slecht bevestigde kinderzitjes of een verkeerd gebruik van de gordel verhogen het risico op verwondingen.
In de omgeving van een school is het extra oppassen. Scholieren kunnen plots de straat oversteken. Om ongevallen te voorkomen, moet je je houden aan de zone 30 die rond scholen geldt.